Njengoba sesihlangene noMprofethi uMuhammad ﷺ — intandane yaseMakkah eyaba yisithunywa sokugcina sikaNkulunkulu — kuvela umbuzo ojulile: kungani wathunywa nhlobo? Uma uNkulunkulu ayesethumele abaprofethi njengo-Abrahama, uMose, noJesu, yayiyini injongo yomunye? IQuran ayikushiyi lokhu ekuqagelweni. Ithi, kaningi, ngokuqondile ukuthi kungani uMuhammad ﷺ wathunywa. Zihlangene, lezi zizathu zembula inhliziyo yomsebenzi wakhe.
1. Njengomusa Emhlabeni Wonke
IQuran inikeza umsebenzi kaMprofethi ﷺ incazelo yawo ebanzi kakhulu evesini elilodwa — injongo yakhe yayingesona isijeziso noma ukunqoba, kodwa umusa:
"Futhi asikuthumelanga ngaphandle njengomusa emhlabeni."
(Surah Al-Anbiya, 21:107)
Qaphela ubungako: hhayi "umusa kuma-Arabhu," ngisho nakwamakholwa, kodwa emhlabeni — kubo bonke abantu, ngempela nakuyo yonke indalo. Lo musa wabonakala ebumnene bakhe kubabuthakathaka, ekuthetheleleni kwakhe izitha, emseni wakhe ezinganeni, ezilwaneni, nakubantu abangaziwa.
2. Ukuhola Abantu Baphume Ebumnyameni
UMprofethi ﷺ wathunywa emhlabeni owawugcwele ukukhonza izithombe, ukungabi nabulungiswa, nokudideka, futhi umsebenzi wakhe kwakuwukuhola abantu kulobo bumnyama baye ekukhanyeni — besuka ekukhonzeni izinto ezidaliwe beya ekukhonzeni uMdali:
"INcwadi esiyembule kuwe ukuze ukhiphe abantu ebumnyameni ube ukukhanyeni."
(Surah Ibrahim, 14:1)
Yile ngqikithi yesiqondiso e-Islam: hhayi nje ulwazi, kodwa ukusindiswa — indlela yokuphuma ekudidekeni, ekuphelelweni yithemba, nasekukhonzeni noma yini engenguye uNkulunkulu.
3. Ukuphelelisa Umyalezo Wabaprofethi
UMuhammad ﷺ akezanga ukuqeda abaprofethi abangaphambili kwakhe, kodwa ukuqinisekisa nokuphelelisa umyalezo wabo. Uchazwa njengephawu labaprofethi — owokugcina, okungekho mprofethi ozayo ngemva kwakhe:
"UMuhammad akayena uyise walutho lwamadoda enu, kodwa uyisithunywa sika-Allah nophawu lwabaprofethi."
(Surah Al-Ahzab, 33:40)
Umprofethi ngamunye wangaphambili wathunywa ebantwini abathile ngesikhathi esithile. UMuhammad ﷺ wathunywa ukuphelelisa lelo ketango elide nokuthwala isimo saso sokugcina, esigciniwe, kubo bonke abantu, ngaso sonke isikhathi.
4. Isithunywa Somhlaba Wonke Sabo Bonke Abantu
Ngokungafani nabaprofethi abangaphambili kwakhe, ababethunyelwe kakhulu ezindaweni ezithile, uMprofethi ﷺ wathunywa nomyalezo owawuhloselwe sonke isintu — kuzo zonke izizwe nezizukulwane:
"Ithi: O bantu, ngempela ngiyisithunywa sika-Allah kini nonke."
(Surah Al-A'raf, 7:158)
Lobu bumhlaba wonke yingakho i-Islam ingaboshelwe ohlangeni olulodwa noma ezweni elilodwa. Kusukela ezingwadule zase-Arabia umyalezo wafinyelela e-Afrika, e-Asia, nakuwo wonke amazwekazi — uthwelwe hhayi ngenkani kodwa ngokukholwa.
5. Ukuhlanza Izinhliziyo Nokufundisa
Umsebenzi kaMprofethi ﷺ kwakungekhona nje ukuletha incwadi, kodwa ukuguqula abantu — ukuhlanza izinhliziyo zabo ekuziqhenyeni, ekuhaheni, naselunyeni, nokubafundisa ukuhlakanipha. IQuran ikuchaza kahle:
"Nguye owathumela phakathi kwabangafundile isithunywa esivela kubo esifunda kubo amavesi akhe, esibahlanza, esibafundisa iNcwadi nokuhlakanipha."
(Surah Al-Jumu'ah, 62:2)
Ukufunda isambulo, ukuhlanza umphefumulo, nokufundisa ukuhlakanipha — lezi ezintathu zakha inhliziyo yalokho uMprofethi ﷺ eza ukukwenza, futhi zisayinjongo yempilo yamaSilamu: ukukhula ube umuntu ongcono.
6. Ukuphelelisa Isimilo Esihle
Ekugcineni, uMprofethi ﷺ wafingqa injongo yakhe ngomusho owodwa oshaqisayo — obeka ukucwenga isimilo enhliziyweni yomsebenzi wakhe:
"Ngathunywa kuphela ukuphelelisa isimilo esihle."
(Al-Adab Al-Mufrad, 273; kuqinisekisiwe)
Naphezu kwazo zonke izinkolelo nemikhosi yayo, i-Islam, enhliziyweni yayo, iyisimemo sokuba muhle — oqotho, onomusa, onobulungiswa, nozwelayo. UMprofethi ﷺ wakuphila lokhu ngokuphelele kangangokuthi unkosikazi wakhe u-'A'ishah (u-Allah akakholise ngaye) wachaza isimilo sakhe ngamazwi amathathu: "Isimilo sakhe kwakuyiQuran."
Isifinyezo
UMuhammad ﷺ wathunywa njengomusa emhlabeni wonke, ukuhola abantu ebumnyameni baye ekukhanyeni, ukuphelelisa umyalezo wawo wonke umprofethi ngaphambili kwakhe, njengesithunywa somhlaba wonke sabo bonke abantu, ukuhlanza izinhliziyo nokufundisa ukuhlakanipha, nokuphelelisa isimilo esihle. Ukuqonda ukuthi kungani wathunywa kusilungiselela ukuqonda isipho esikhulu somsebenzi wakhe — incwadi ayiletha: iQuran.
Okunye Ongakufunda
- The Qur'an — funda ngokwakho, nenguqulo nokufundwa.
- Sahih al-Bukhari & Sahih Muslim — amaqoqo amabili aqinisekiswe kakhulu ezinkulumeni zikaMprofethi ﷺ.
- Riyad as-Salihin (Imam an-Nawawi) — iqoqo elithandekayo lama-hadith ngokholo, isimilo, nokukhonza.
- The Sealed Nectar (Ar-Raheeq Al-Makhtum) — indaba yempilo kaMprofethi ﷺ ewine imiklomelo.
- Muhammad: His Life Based on the Earliest Sources — Martin Lings.
Qhubeka Ngohambo Lwakho
Ingxenye yo-Mhlahlandlela Ophelele Wokuqonda I-Islam.
