Min gebeurtenisse in die Islamitiese geskiedenis dra soveel gewig soos die Hijrah, die migrasie van die Profeet Muhammad ﷺ van Makkah na Madinah. Dit was die begin van die eerste Moesliemgemeenskap en die Islamitiese staat. Die gebeurtenis was so belangrik dat die Moesliems later hulle hele kalender daarby laat begin het. Die nuwe Hijri-jaar wat ons verwelkom, ontleen sy naam aan hierdie reis.
Dertien jaar van geduld
Die Profeet ﷺ en sy volgelinge het dertien jaar lank in Makkah vervolging, boikotte, marteling en verbanning verduur omdat hulle gesê het: "Daar is geen god buiten Allah nie." Gelowiges is geslaan, uitgehonger en doodgemaak. Die Profeet ﷺ het deur alles geduldig en standvastig gebly en mense steeds na die waarheid geroep.
Toe die mense van Yathrib, wat later Madinah sou heet, Islam aanvaar en belowe het om die Profeet ﷺ te beskerm, het Allah ﷻ toestemming vir die migrasie gegee. Die Moesliems het Makkah een vir een verlaat en na hulle nuwe tuiste vertrek. Uiteindelik het net die Profeet ﷺ, Abu Bakr en Ali (mag Allah tevrede met hulle wees) agtergebly.
Die sameswering en die nag van vertrek
Die leiers van Quraysh het bymekaargekom en 'n plan beraam. 'n Jong man uit elke stam sou die Profeet ﷺ gelyktydig aanval. Die verantwoordelikheid vir sy dood sou dan tussen al die stamme verdeel wees, en sy familie sou nie teen almal wraak kon neem nie. Allah het hulle plan geopenbaar:
En toe die ongelowiges planne teen julle beraam het om julle te vang of dood te maak of te verban ~ en hulle hét planne beraam, en Allah het óók 'n plan beraam; en Allah is die Groot Beplanner ~
(Qur'an 8:30)
Op die vasgestelde nag het die aanvallers sy huis omsingel. Die Profeet ﷺ het Ali (mag Allah tevrede met hom wees) gevra om in sy bed te slaap. Daarna het hy ongemerk by die aanvallers verbygegaan en na Abu Bakr se huis vertrek. Die twee het saam onder die beskerming van die nag uit Makkah vertrek.
Die grot van Thawr
Die Profeet ﷺ en Abu Bakr het nie dadelik noordwaarts in die rigting van Madinah gereis nie. Hulle het eers suidwaarts gegaan om hulle agtervolgers te mislei en in 'n grot op die berg Thawr skuiling gevind. Quraysh het 'n groot beloning vir hulle gevangeneming aangebied, en soekgeselskappe het die gebied gefynkam. Op 'n stadium het die agtervolgers reg voor die ingang van die grot gestaan.
Abu Bakr (mag Allah tevrede met hom wees) was nie oor sy eie veiligheid bekommerd nie, maar oor dié van die Boodskapper van Allah ﷺ. Hy het gefluister: "If one of them looks down at his feet, he will see us." Die Profeet ﷺ het met volkome vertroue in Allah geantwoord:
Treur nie; waarlik, Allah is met ons.
(Qur'an 9:40)
In 'n ander vertelling het hy gesê:
"O Abu Bakr! What do you think of two (persons) the third of whom is Allah?"
(Sahih al-Bukhari 3653, Book 62, Hadith 5)
Die agtervolgers het omgedraai. Die Profeet ﷺ en Abu Bakr het drie nagte in die grot gebly voordat hulle hulle reis voortgesit het.
Suraqah en die perd wat in die grond weggesak het
Suraqah ibn Malik het hulle agternagesit in die hoop dat hy die beloning vir hulle gevangeneming sou ontvang. Elke keer wanneer sy perd nader gekom het, het die perd se bene in die grond weggesak. Suraqah het besef dat hy met meer as gewone voortvlugtiges te doen het en om veiligheid gevra.
Selfs in hierdie gevaarlike oomblik het die Profeet ﷺ voorspel dat Suraqah eendag die armbande van Khosrow, die keiser van Persië, sou dra. Jare later, ná die Moesliemverowerings, is die voorspelling vervul. (Sahih al-Bukhari 3906)
Die eerste masjid: Quba
Nadat hy veilig aan die buitewyke van Madinah aangekom het, het die Profeet ﷺ eers by Quba stilgehou. Daar het hy die eerste masjid van Islam gevestig, 'n masjid wat Allah Self geprys het:
'n Moskee wat van die eerste dag af vir die pligsvervulling bedoel was, is vir u waardiger om in te staan. Daarin is manne wat lief is om hulself te louter. En Allah het diegene lief wat hulself louter.
(Qur'an 9:108)
Die verwelkoming in Madinah
Toe die Profeet ﷺ Madinah binnegaan, het die mense hom met groot vreugde verwelkom. Die Ansar, die Helpers, het uitgegaan om hom te ontmoet. Hulle was verheug dat die Boodskapper van Allah ﷺ uiteindelik tussen hulle sou woon. Dit was een van die gelukkigste dae wat Madinah geken het.
Die Profeet ﷺ het daar die grondslag van 'n nuwe samelewing gelê. Hy het die Profeet se Moskee, Al-Masjid an-Nabawi, gebou en 'n band van broederskap (mu'akhah) tussen die Muhajirun, die emigrante uit Makkah, en die Ansar van Madinah gevestig. Die Ansar het hulle huise, besittings en grond met hulle broers in geloof gedeel sonder om iets terug te vra. (Sahih al-Bukhari 3937)
Allah het hulle opoffering en liefde in die Qur'an verewig:
En diegene wat hulle in die stad gevestig en ander in die geloof voorgegaan het, het diegene lief wat by hulle toevlug neem, en ondervind geen gebrek in hulle harte weens dít wat aan die vlugtelinge gegee word nie, en hulle gee aan ander voorkeur bo hulself, al ondervind hulle self ook armoede.
(Qur'an 59:9)
Waarom begin die kalender by die Hijrah?
Jare later, gedurende die kalifaat van 'Umar ibn al-Khattab (mag Allah tevrede met hom wees), het die Moesliems 'n vaste beginpunt vir hulle kalender nodig gehad. Ná oorleg met die Metgeselle het 'Umar nie die geboorte van die Profeet ﷺ, die eerste openbaring of 'n groot oorwinning gekies nie. Hy het die Hijrah gekies.
Die Hijrah was die oomblik toe Islam van 'n vervolgde boodskap tot 'n gevestigde gemeenskap gegroei het. Die geloof het 'n tuiste en 'n toekoms gevind. Die gebeurtenis het die hele Ummah verander. Elke Hijri-datum herinner ons steeds aan daardie reis.
Die Hijrah in ons eie lewe
Die Hijrah dra lesse vir elke gelowige:
- Vertrou Allah se plan. Treur nie; waarlik, Allah is met ons. Selfs wanneer gevaar die gelowige omring, vind die hart rus by Allah.
- Gebruik die beskikbare middele en vertrou dan op Allah. Die Profeet ﷺ het deeglik beplan. Hy het 'n gids gebruik, 'n ander roete gevolg en 'n skuilplek gekies. Daarna het hy volledig op Allah vertrou. Geloof en inspanning gaan saam.
- Stel broederskap bo eiebelang. Die Ansar het ander bo hulleself verkies. Ware geloof maak 'n mens vrygewig.
- Offer op vir wat werklik saak maak. Die Muhajirun het hulle huise, besittings en geboorteplek ter wille van Allah verlaat. Allah het dit met iets beter vervang.
Die Profeet ﷺ het geleer dat die betekenis van migrasie lank ná die historiese reis voortduur:
"A Muhajir (emigrant) is the one who gives up (abandons) all what Allah has forbidden."
(Sahih al-Bukhari 10, Book 2, Hadith 3)
Hy het ons ook daaraan herinner dat elke daad, ook migrasie, volgens die voorneme beoordeel word:
"(The value of) an action depends on the intention behind it. A man will be rewarded only for what he intended. The emigration of one who emigrates for the sake of Allah and His Messenger (ﷺ) is for the sake of Allah and His Messenger (ﷺ)."
(Sahih Muslim 1907a, Book 33, Hadith 222)
'n Nuwe jaar en 'n nuwe reis
Wanneer ons 'n nuwe Hijri-jaar verwelkom, nooi die Hijrah ons om ook 'n persoonlike migrasie te maak: van onverskilligheid na bewustheid, van sonde na berou en van afleiding na toewyding. Die gelowige is altyd op reis na Allah.
Mag Allah hierdie jaar vir ons 'n Hijrah van die hart maak. Mag ons nader aan Hom kom en agterlaat wat Hom mishaag. Mag ons, soos die Metgeselle, ontdek dat Allah dit wat ons ter wille van Hom prysgee met iets beter vervang. Ameen.
Die nuwe jaar begin met Muharram en die vas van Ashura. Lees verder: Muharram: Die heilige maand en die Islamitiese nuwe jaar.