I-Kaaba sisakhiwo esimile okwekhyubhu esigqunywe ngelaphu elimnyama esembindini weMasjid Enkulu eMakkah, eSaudi Arabia. AmaSilamsi ayibiza nge-Bayt Allah — iNdlu kaThixo — kwaye yeyona ndawo inye emhlabeni amaSilamsi onke ayijongayo emthandazweni, izihlandlo ezihlanu ngemini, ukususela kuzo zonke iinkalo zeplanethi. IQuran iyichaza njengendlu yonqulo yokuqala eyakha yamiselwa uluntu:
"Inene, indlu [yonqulo] yokuqala eyamiselwa uluntu yileyo yaseBakkah [Makkah] — esikelelweyo neyisikhokelo ehlabathini."
(Surah Aal 'Imran, 3:96)
Yakhiwa Ngubani?
AmaSilamsi akholelwa ukuba i-Kaaba yakhiwa — phezu kweziseko zamandulo — nguMprofeti uAbraham (Ibrahim) nonyana wakhe uIshmayeli (Isma'il), uxolo malube kubo, njengendlu enikelwe kunqulo lukaThixo omnye kuphela. IQuran ibhala umthandazo wabo xa babephakamisa iindonga zayo:
"Kwaye [khumbula] xa uAbraham wayephakamisa iziseko zeNdlu noIshmayeli, [besithi], 'Nkosi yethu, yamkele oku kuthi. Inene nguWe oViweyo, oZiyo.'"
(Surah Al-Baqarah, 2:127)
Kwiinkulungwane i-Kaaba yakhiwa ngokutsha yalungiswa izihlandlo ezininzi, kwaye ngexesha likaMprofeti uMuhammad ﷺ yayizele ngamakhulu ezithixo. Xa wangena eMakkah ngoxolo ngo-630 CE, wazikhupha wayibuyisela i-Kaaba koko uAbraham wayeyakhele: indlu yonqulo lukaThixo kuphela.
Kutheni AmaSilamsi Eyijonga Emthandazweni?
Icala lomthandazo libizwa nge-qiblah. Xa amaSilamsi kuyo yonke indawo ejika ejonga kwi-Kaaba, lulo lonke uluntu — phantse izigidigidi ezimbini zabantu kuwo onke amaxesha ehlabathi — luthandaza njengomzimba omnye, lucwangciswe kwiisekethe ezingabonakaliyo ezijikeleze umbindi omnye. IQuran iyalela: "Ngoko jikisa ubuso bakho kwi-Masjid al-Haram" (Surah Al-Baqarah, 2:144). Ngexesha lohambo olungcwele (i-Hajj, intsika yesihlanu ye-Islam), abahambeli bajikeleza i-Kaaba kasixhenxe kumsitho obizwa nge-tawaf — indlu efanayo, uThixo ofanayo, unqulo olufanayo noAbraham.
Oko I-Kaaba Engekuko
Yile nto ingaqondwa kakuhle kakhulu: amaSilamsi awayinquli i-Kaaba. Asosithixo, kwaye akukho nto ngaphakathi kwayo enqulwayo — igumbi elingaphakathi lize. I-Kaaba licala nomfuziselo womanyano, akukho nto yimbi. AmaSilamsi athandaza ejonga kuyo, hayi kuyo. Unqulo kwi-Islam lujoliswe ku-Allah kuphela — iNkosi yeNdlu, kungekhona indlu ngokwayo. Njengoko iQuran isitsho: "Ngoko mabanqule iNkosi yale Ndlu" (Surah Quraysh, 106:3).
Ngesivakalisi Esinye
I-Kaaba yindlu yonqulo eyakhiwa nguAbraham kuThixo omnye — ikhyubhu engenanto esembindini wehlabathi lamaSilamsi emanyanisa onke amaSilamsi kwicala elinye lomthandazo, ejonga kuyo kungekhona kuyo.
Funda Ngokubanzi
- IiNtsika eziNtlanu Ze-Islam Zichaziwe — kuquka i-Hajj, uhambo olungcwele oluya e-Kaaba.
- Yintoni I-Islam? Isingeniso Esipheleleyo — unqulo olungasemva kwe-qiblah.
Qhubeka Ngohambo Lwakho
Inxalenye ye-Ziko Lolwazi Nge-Islam LeBilaal TV.
